تصوّر اوّل در كسر مقالات آن كسى كه نفى صانع جلّ و علا كند يا گويد خدا دو است يا دو قديم است ، و آنكه خلق اثبات او تعالى نتواند كرد اگر نعوذ باللّه كسى نفى صانع جلّ و علا بر زبان راند او را گويند اين چيزها در اين عالم به خود ، هستند يا بغيرى ؟ اگر گويد به خود ، هستند گفته باشد كه همه واجب الوجوداند زيرا كه معنى واجب الوجود آن است كه او هست به خود است ، و اگر گويد بغيرى هستند هم گفته باشد كه واجب الوجودى هست زيرا كه واجب الوجود آن است كه اين چيزها به او هستند ، و نيز گويند كه اين چيزها را كه در وجود آمده‌اند و مىآيند سببى هست يا نه ؟ بضرورتش ببايد گفتن كه بايد ، ببايد گفتن كه آن سبب توئى يا غيرى ، اگر گويد كه منم بگفته باشد كه خدائى هست ، و به اين هر دو وجه بخدائى اقرار داده باشد و از اقرار خود خبر نداشته ، و كافر را به اين معنى كافر نمىخوانند كه او ميگويد خداى نيست زيرا كه ، هيچ كافر و مشرك نگويد و نگفته باشد كه خدا نيست ( بيت ) كفر دين هر دو در رهت پويان * وحده لا شريك له گويان و او را به اين سبب كافر ميخوانند كه كافر باز پوشيدن است يعنى او آنچه نمىتواند كردن كه بداند بر خود باز مىپوشد و آن اين است كه او احتياج خود بولى الأمر من قبل اللّه تعالى بر خود باز مىپوشد ، و بر اقرار اوّل عامّ خلقى كه وَ لَئِنْ سَأَلْتَهُمْ مَنْ خَلَقَهُمْ لَيَقُولُنَّ اللَّهُ مىايستد و از اقرار دوّم [ 6 ] خاصّ امرى كه